samochody
Obrazek
Wyszukaj w serwisie:
Aktualności Motoryzacja Samochody osobowe Samochody ciężarowe Porady rss
Strona główna Technika Bezpieczenstwo Nowe technologie Przepisy i technika jazdy Sport Finanse Reklama w serwisie Kontakt
Kategorie artykułów
Dane techniczne

Rodzaje skrzyni biegów

Autor: Łukasz Skupień / Data: 2007-08-10

Skrzynia biegów jest niezbędnym podzespołem w samochodzie. Jej podstawowymi zadaniami jest przekazywanie momentu napędowego wytwarzanego przez silnik na koła pojazdu, a zarazem zapewnienie odpowiedniego przełożenia umożliwiającego płynne poruszanie się pojazdu w zakresie obrotów eksploatacyjnych silnika.

Drążek skrzyni biegów

Obecnie wyróżnić można kilka rodzajów skrzyń biegów, opierających się na różnych rozwiązaniach konstrukcyjnych, lecz spełniających to samo podstawowe zadanie, czyli zmianę przełożenia.

Kłowa skrzynia biegów

Jest to najprostszy rodzaj skrzyni biegów. Składa się ona z kół zębatych z zębami prostymi, które zazębiają się ze sobą w zależności od wybranego przez kierowce przełożenia. W skrzyni tej brak jest synchronizatorów w wyniku czego zmiana przełożeń dokonywana przez niewprawnego kierowce jest utrudniona, gdyż wymaga do odpowiedniego wysprzęglenia, przy określonych obrotach silnika.

Manualna skrzynia biegów

Obecnie jest najczęstszym rozwiązaniem stosowanym w większości pojazdów samochodowych. Wybór przełożenia odbywa się tutaj ręcznie przez kierowce. Podstawowymi elementami tej skrzyni są koła zębate, które są ze sobą zazębione na stałe, oraz synchronizatory.

Skrzynia manualna Skrzynia manualna

Kierowca przesuwając drążek zmiany biegów do odpowiedniej pozycji powoduje za pomocą skomplikowanego układu dźwigni wybór odpowiedniego zsynchronizowanego sprzęgła które zazębiając się z odpowiednim kołem zębatym powoduje zmianę przełożenia. Zasadniczą wadą tej skrzyni jest konieczność odłączenia napędu (wciśniecie pedału sprzęgła) podczas zmiany przełożenia.

Automatyczne skrzynie biegów

Podstawową zaletą skrzyń automatycznych jest zwolnienie kierowcy z konieczności zmiany biegów jak również wciskania pedału sprzęgła, gdyż ten całkowicie został wyeliminowany. Tym samym w przypadku automatycznej skrzyni biegów zamiast tradycyjnego sprzęgła ciernego zastosowana została przekładnie hydrokinetyczna, która umożliwia prace tej skrzyni. Głównym elementem budowy skrzyni biegów jest zazwyczaj przekładnia planetarna, która umożliwia uzyskanie przełożenia przez przyhamowywanie poszczególnych jej elementów. W zależności od tego, które z kół przekładni jest unieruchomione za pomocą hamulca uzyskuje się różne rodzaje przełożenia.

W nowoczesnych skrzyniach automatycznych możliwe wybranie jest trybu jazdy tzn. sportowy, normalny, zimowy, oszczędny możliwe jest też samoczynne dostosowanie pracy skrzyni do trybu jazdy kierowcy.

Obsługa automatycznej skrzyni biegów sprowadza się jedynie do kontroli stanu oleju oraz w razie konieczności do jego uzupełnieniu. Jest to dość ważna czynność w przypadku tego rodzaju skrzyń gdyż nieprawidłowa ilość oleju w skrzyni powodować może nieprawidłowe jej działanie, a niedopilnowanie czasu wymiany oleju znacznie skraca żywotność skrzyni.

Sekwencyjne skrzynie biegów

W sekwencyjnej skrzyni biegów (często nazywanej też półautomatyczną) zmiana przełożenia odbywać może się na kilka sposobów. Głównymi rozwiązaniami są:

  • zmiana przełożeń za pomocą drążka przy czym wybór przełożeń odbywa się tylko na zasadzie ruchu drążka do w przód lub w tył prze co możliwe jest zmiana przełożenia tylko o jeden bieg,
  • za pomocą łopatek umieszczonych przy kierownicy.

W skrzyniach tych wyeliminowano również pedał sprzęgła, a rozłączeniem sprzęgła steruje mikroprocesor za pomocą siłownika lub pompy. Dzięki możliwości szybkiej zmiany przełożenia skrzynie te stosowane są głównie w samochodach sportowych również w Formule1. Obecnie jednak coraz częściej skrzynie te stosowane są również w samochodach osobowych.

Bezstopniowe skrzynie biegów

Główną zaletą bezstopniowych skrzyń biegów jest płynna zmiana przełożenia dzięki czemu wyeliminowane zostały szarpnięcia przy zmianie biegów. Skrzynia ta składa się z dwóch kół stożkowych oraz oplatającego je łańcucha o odpowiedniej długości. Zmianę przełożenia w skrzyni bezstopniowej uzyskuje się przez zmianę odległości miedzy kołami stożkowymi przez co następuje zmiana promienia oparcia się łańcucha o koła. W przekładniach tych możliwe jest praktycznie dowolne kształtowanie przełożenia. Zmianę odległości pomiędzy kołami stożkowymi odbywa się za pomocą pompy oraz odpowiednich zaworów regulacyjnych.

Na rynku europejskim przewagę stanowią samochody wyposażone w ręczne skrzynie przekładniowe. Fakt ten ulega jednak powolnej zmianie, gdyż coraz częściej decydujemy się na zakup pojazdu z automatyczną skrzynią biegów. Biorąc pod uwagę szybki rozwój techniki w przyszłości wymyślone zostaną zapewne nowe rozwiązania, które będą jeszcze wygodniejsze i lepsze.

Wasze komentarze:

Autor(ka): Doniu
Data nadesłania:
  25.08.2007 14:30
Chciałbym się przejechać autem z automatem i sprawdzić jak się jeździ. Bo póki co to wydaje mi się, że jest to nudna sprawa.
Autor(ka): Marek
Data nadesłania:
  03.01.2008 12:33
Mam pytanie, jak sie nazywa część silnika auta miedzy silnikiem a skrzynią biegów, w której pomieszczone jest koło zamachowe i sprzegło? Po ang. to "bell housing", a po polsku?? Bedę wdzieczny za odpowiedź
Autor(ka): Marek
Data nadesłania:
  03.01.2008 12:34
sorry, moj mail to marekg1940.poczta.onet.pl (to w sprawie tej "bell housing"
Autor(ka): ***Wiko***
Data nadesłania:
  03.01.2008 23:48
Mam samochód z automatem wcale nie jest tak nudno, podróżuje sie całkiem przyzwoicie. najgorzej jest jednak przestawić sie z manuala na automat, ale później jest super
Autor(ka): Zafascynowanaa.N
Data nadesłania:
  30.08.2008 22:19
ostatnio bylam w anglii pelno fur jezdzi wypasionych....
Ale to inna historia, musze wiedziec jak nazywa sie te glosne zmienianie biegów tak fajnie to slychac widzialam w sportowych autach.... czekam na odpowiedz bo ciekawosc to mnie zżera:D i od razu mozna wytlumaczyc jak to dziala
Autor(ka): tom
Data nadesłania:
  18.12.2008 00:23
...a jeszcze gorzej z automatycznej na manualną
Autor(ka): ADAM.M
Data nadesłania:
  01.01.2009 13:05
JA MAM ZAMIAR JEZDZIC TYLKO ZE SKRZYNIA MANUALNA, WTEDY JEST FRAJDA A NIE TO CO W AUTOMATACH. WTEDY AUTO JEDZIE JAK SKUTER
Autor(ka): ja-robot
Data nadesłania:
  19.08.2009 08:29
Ja mam automata i nigdy nie zamienie na inny :)
Autor(ka): Big
Data nadesłania:
  22.08.2009 14:50
LOl ja mam automat tiptronic i łopatki przy kierownicy i nie narzekam na nude a przy ponad 500 koniach w m6 zabawa jest taka ze opisac sie nie da
Autor(ka): Bass
Data nadesłania:
  10.01.2010 20:36
Dziwne gadania. Automat dla kobiet czy też automat nie bo nudno. Co znaczy nudno? Dla mnie to lipa wachlować nogami i jeszcze mieć zajętą ręke na biegach. Wole dziewczynę potrzymać na bocznym fotelu.
Jeźdze na automacie od 5 lat i nie zmienie na manuala.
Zresztą nie znam osoby która jeżdziła na automacie i powróciła by na manual. To chyba mówi samo za siebie.
A jeżeli chodzi o opinie typu jak w/w to śmiem twierdzić ze są to osoby które nie przejechały kilkudziesięciu albo wogóle kilometrów na automatycznej skrzyni i tym sposobem nie mają zdania.
Nikogo nie namawiam bo i niemusze, ale wystarczy spróbować, a jestem pewny że 90% zmieni na automat :)
Autor(ka): Lily
Data nadesłania:
  13.01.2010 21:27
Jak dla mnie tylko automat :) Samochody nie pasjonuja mnie, jezdzic musze z koniecznosci, mieszkam w Anglii wiec dojazd do pracy to koniecznosc. Manualna skrzynia to dla mnie za duzo stresu i wole sie 'nudzic' i miec swiety spokoj :)
Autor(ka): smieszne to
Data nadesłania:
  04.02.2010 20:00
Bass ja wlasnie znam osobe ktora powrocila z automata na manuala. Nie zgadniesz czemu. Bo koledzy mu dogryzali ze automat dla bab i chyba dla tego. Bo jak spytalem po kilku dniach czemu sprzedal automat i manual zakupil to stwierdzil "automaty sa dla bab". Sadze, ze wiekszosc swoje zycie podporządkowują innym... Zrobie tak "bo co ludzie powiedzą" pozdrawiam
Autor(ka): damian
Data nadesłania:
  25.03.2010 07:17
Moim zdaniem automat jest dla kobiet,gdyż po to ma się lewa nogę by wciskac sprzeglo i cieszyc sie jazda....która nie nudzi...
Autor(ka): Crash
Data nadesłania:
  23.04.2010 23:38
Mi zdarza się jeździć na automacie i choć moje auto prywatne ma Manuala. Automat jest fajny bo nic nie robisz tylko na jeździe się skupiasz, może też dać przyjemnego kopa jak masz moc i przyciśniesz mocniej gaz. Ale manual daj największą frajdę, każdy dobrze zmieniony bieg, kręcenie do maksymalnych obrotów potem szybkie przełożenie drążka i płynne przejście na następny bieg kop adrenalina piękne odejście wskazówka prędkości idzie w górę:):D:D:D A ty wiesz, że to dzięki tobie a nie mikroprocesorowi. JA zotaje przy manualu:):)
Autor(ka): QVX
Data nadesłania:
  02.06.2010 20:48
Nie każdego "rajcuje" machanie ręką i nogą w celu wykonania czegoś, co może zrobić automat. :-)
Autor(ka): ZEBRA
Data nadesłania:
  23.07.2010 23:46
No no! Ale rozgorzała dyskusja na temat manuala i automata. Jeżeli chodzi o przyjemność z jazdy jaką sprawia jazda ze skrzynią manualną i możliwości wykorzystania jej w celu hamowania to nie spotkałem jeszcze samochodu ( no może LEXUS ISF), który w automacie potrafiłby tyle sprawić frajdy. Oczywiście szkoląc kierowców muszę stwierdzić, że skoro większość nie potrafi ustawić poprawnie lusterek w swoim aucie, to nie dziwię się, że sprzęgło i skrzynia biegów to dla nich kłopot, ale...
Oczywiście automaty też się przydają i to na przykład w terenie często szkoląc Pajero w automacie więcej można poszaleć niż manualem, więc pisanie, że automat to tylko dla baby to przesada, pomimo iż częściowo ogranicza zdolności kierowcy w prowadzeniu auta.
Pozdrawiam
www.akademiajazdyzebra.pl
Autor(ka): zzzzzz
Data nadesłania:
  12.08.2010 12:14
jesli chodzi o automaty to tylko omega bo ma naped na tyl cos pieknego goraco polecam
Autor(ka): turysta
Data nadesłania:
  17.08.2010 22:08
a ja wlasnie testuje pierwszego automata w zyciu,jestem w USA na wakacjach,i nie moge sie doczekac az znowu usiade za sterami mojego mietka,6 cylindrow w rzedzie,24 zawory,136 km i tylny naped,ale kazdy lubi cos innego,nie neguje automatow,ale to nie dla mnie
Autor(ka): horda
Data nadesłania:
  18.08.2010 16:56
mam automat ponad dwa lata i jak wiekszosc automaboxmaniakow nie zamienie na manualna skrzynie - jak ktos powiedzial wyzej, nie mam zamiaru wahlowac nogami i rekami przy ciaglych zmianach biegow...
Autor(ka): Gość
Data nadesłania:
  06.11.2010 21:57
sprobuj automatem wykonac osemke albo dryftowac. jezeli to ci sie uda to chyle czola
Autor(ka): cki
Data nadesłania:
  13.03.2011 23:23
od 9-ciu lat jeżdżę automatem.Ale teraz mam kłopot, bo chcę zmienić moją 15-to letnią Vectrę na coś nowszego.Musi to być jednak automat a na naszym rynku samochodów w automacie jak na lekarstwo.Tak więc chyba znowu wyprawa po auto do Niemiec.
Autor(ka): afuś
Data nadesłania:
  28.06.2011 20:27
polecam automata, szczególnie w niemieckich autach, jeździłem mercem W211 3.2 cdi i częst ścigałem się z kolegą który jeździł W140 3.2 ale w benzynie i powiem że do 180km/h w automaciku jest niesamowita przyśpiecha!!! na skrzyżowaniach nie tracisz czasu na zmianę biegu tylko pełen gaz ...no i pilnować aby bokiem nie obróciło;)generalnie automata nie zajeździsz:)brać,kupować i niczego nie żałować:)
Autor(ka): bzkkk
Data nadesłania:
  15.07.2011 22:24
mam auto z automatem DSG i nie chce juz wiecej manuala dsg wymiata
Autor(ka): fan1313
Data nadesłania:
  23.10.2011 21:36
z jakiego samochodu jest drążek przedstawiony na zdjęciu głównym ??
Autor(ka): Bebok777
Data nadesłania:
  22.04.2012 00:58
Najgłupsze zdanie "automat jest dla bab"
Każdy jeździ tym co chce/ma/na co go stać.
Nas większości Polaków nie stać na lepszej klasy samochód, a tylko w tych jest MOŻLIWOŚĆ posiadania automatu. Jak ktoś kogoś wyśmiewa z powodu automatu, to wydaje mi się że z zazdrości :). Ja mam manualną, bo innej opcji nie miałem :P, ale nie narzekam :)
Newsletter - bądź na bieżąco
Co tydzień znajdziesz w naszym portalu
nowe, ciekawe artykuły.

Zapisz się na nasz bezpłatny Newsletter,
a co tydzień prześlemy Ci informację
o nowościach na naszej stronie.
Mój adres email:
Zgadzam się z Polityką Prywatności.
Pamiętaj - nigdy, nikomu nie udostępniamy Twojego adresu email!
Polecamy artykuły
Skrzynie biegów Škody Yeti

Skrzynie biegów Škody Yeti

Manualne skrzynie biegów zastosowane w modelu Yeti są precyzyjnie działającymi konstrukcjami. Dostęp... » ...więcej
Volvo FE dostępne ze zautomatyzowaną skrzynią biegów

Volvo FE dostępne ze zautomatyzowaną skrzynią biegów

Obecnie wszystkie modele pojazdów Volvo Trucks, przeznaczone... » ...więcej
Rodzaje nadwozi samochodowych

Rodzaje nadwozi samochodowych

Podstawowe rodzaje nadwozi samochodowych różnią się nie tylko wyglądem ale i funkcjonalnością. Sedan... » ...więcej
Elementy i rodzaje zawieszenia

Elementy i rodzaje zawieszenia

W nowoczesnych konstrukcjach samochodów spotykamy się z coraz bardziej zaawansowanymi układami zawie... » ...więcej
Rodzaje i budowa układu chłodzenia

Rodzaje i budowa układu chłodzenia

Dość ważnym układem umożliwiającym pracę silnika spalinowego... » ...więcej
Zabezpieczenia antykradzieżowe

Zabezpieczenia antykradzieżowe

Gdy stajemy się właścicielem naszego wymarzonego auta nie dopuszczamy do siebie myśli, że ktoś mógłb... » ...więcej
Silnik Wankla - mała pojemność, duża moc

Silnik Wankla - mała pojemność, duża moc

Dzisiejsze samochody napędzane są tłokowymi silnikami spalin... » ...więcej
DSG co to takiego?

DSG co to takiego?

Na łamach naszego portalu w artykule „Rodzaje skrzyni biegów” przedstawiona została j... » ...więcej
Polecamy porady
Przyczyny drgania kierownicy

Przyczyny drgania kierownicy

Drgania kierownicy są informacją dla kierowcy, iż jeden lub kilka elementów zawieszenia jest w zł... » ...więcej
Eksploatacja turbosprężarki

Eksploatacja turbosprężarki

Po uruchomieniu silnika powinno się odczekać chwilę przed dodaniem gazu, aby olej dota... » ...więcej
Jak przechowywać opony?

Jak przechowywać opony?

Po zdjęciu kół z samochodu pierwszą czynnością, którą powinniśmy wykonać jest oczyszcz... » ...więcej
Prawidłowa pozycja za kierownicą

Prawidłowa pozycja za kierownicą

Odpowiednia pozycja za kierownicą pomaga szybk... » ...więcej
Kiedy zmieniać opony?

Kiedy zmieniać opony?

Opona letnia różni się od opony zimowej składem mieszanki gumowej bieżnika. Opona letn... » ...więcej
Na którą oś założyć lepsze opony?

Na którą oś założyć lepsze opony?

Pytanie to wywołuje wiele kontrowersji, przewa... » ...więcej
Jak zamontować nawigację GPS

Jak zamontować nawigację GPS

Nawigację montujemy tak, aby nie zmniejszała widoczności a jednocześnie była w każdej ... » ...więcej
Jak kontrolować stan opon?

Jak kontrolować stan opon?

Wskaźnik zużycia bieżnika opony Stan opony możemy sprawdzić przyglądając się bieżnikowi... » ...więcej
Strona główna - Aktualności - Samochody osobowe - Samochody ciężarowe - Motoryzacja - Mapa strony - Tagi - Polityka prywatności i cookies
Przepisy czytelników Samochody Budownictwo Ogrzewanie Ogrody Kuchnia Komputery